मदुराई (तामिळनाडू):
देशाला हादरवून सोडणाऱ्या २०२० मधील ‘साथानकुलम’ पोलीस कोठडीतील हत्या प्रकरणात मदुराई जिल्हा न्यायालयाने सोमवारी (६ एप्रिल २०२६) ऐतिहासिक निकाल दिला आहे. न्यायालयाने तत्कालीन पोलीस निरीक्षक एस. श्रीधर यांच्यासह एकूण ९ पोलीस कर्मचाऱ्यांना फाशीची शिक्षा सुनावली आहे. कोठडीत असताना ५८ वर्षीय पी. जयराज आणि त्यांचा ३१ वर्षीय मुलगा बेनिक्स यांचा अमानुष छळ करून त्यांची हत्या केल्याचा ठपका या सर्वांवर ठेवण्यात आला आहे.
काय होते हे संपूर्ण प्रकरण? (पार्श्वभूमी)
ही घटना १९ जून २०२० रोजी थुथुकुडी जिल्ह्यातील साथानकुलम येथे घडली होती.
अटक: कोरोना लॉकडाऊनच्या नियमांचे उल्लंघन करून ठरवून दिलेल्या वेळेपेक्षा १५ मिनिटे जास्त वेळ दुकान उघडे ठेवल्याच्या कारणावरून पोलिसांनी पी. जयराज आणि बेनिक्स यांना ताब्यात घेतले होते.
कोठडित छळ: पोलीस ठाण्यात नेल्यानंतर या पिता-पुत्राला रात्रभर बेदम मारहाण करण्यात आली. सीबीआयच्या आरोपपत्रानुसार, पोलिसांनी लाठ्यांचा वापर करून त्यांच्यावर अमानुष अत्याचार केले, ज्यामुळे त्यांना गंभीर जखमा झाल्या.
मृत्यु: २२ जून रोजी बेनिक्सचा कोठडीत मृत्यू झाला, तर काही तासांनंतर २३ जून रोजी त्यांचे वडील जयराज यांचाही मृत्यू झाला. या घटनेनंतर संपूर्ण तामिळनाडूत आणि देशभर संतापाची लाट उसळली होती.
न्यायालयाचे महत्त्वाचे निरिक्षण
मदुराई जिल्हा न्यायालयाचे न्यायाधीश जी. मुथुकुमारन यांनी हा निकाल दिला. निकाल देताना त्यांनी खालील महत्त्वाचे मुद्दे मांडले:
रक्षकच भक्षक: “ज्यांच्या खांद्यावर लोकांच्या जीविताचे रक्षण करण्याची जबाबदारी होती, त्यांनीच आपल्या अधिकाराचा गैरवापर करून क्रूरपणे हत्या केली. हे कृत्य मानवाधिकारांचे गंभीर उल्लंघन आहे.”
दुर्मिळात दुर्मिळ प्रकरण: न्यायालयाने हे प्रकरण ‘दुर्मिळात दुर्मिळ’ (Rarest of Rare) श्रेणीत धरले, कारण यामध्ये एकाच कुटुंबातील दोन निष्पाप व्यक्तींचा बळी गेला होता.
शिक्षा झालेले ९ पोलीस कर्मचारी:
शिक्षा झालेले ९ पोलिस कर्मचारी
१ एस. श्रीधर (तत्कालीन पोलीस निरीक्षक)
२. बाळकृष्णन (उपनिरीक्षक)
३. पॉलदुराई (उपनिरीक्षक – सुनावणी दरम्यान मृत्यू झाला होता, उर्वरित दोषींना शिक्षा)
४. रघू गणेश (उपनिरीक्षक)
५. मुरुगन (हेड कॉन्स्टेबल)
६. सामदुराई (हेड कॉन्स्टेबल)
७. चेलदुराई (कॉन्स्टेबल)
८. थॉमस फ्रान्सिस (कॉन्स्टेबल)
९. वेलमुलुथु (कॉन्स्टेबल)
(टीप: यातील एका आरोपीचा खटल्यादरम्यान मृत्यू झाला होता).
नुकसान भरपाई आणि दंड
न्यायालयाने केवळ फाशीची शिक्षाच दिली नाही, तर दोषींना एकूण १.४० कोटी रुपयांचा दंडही ठोठावला आहे. ही सर्व रक्कम पीडित कुटुंबाला (जयराज यांच्या पत्नीला) देण्याचे आदेश दिले आहेत.
कायद्याचा विजय
सुरुवातीला स्थानिक पोलिसांनी हा विषय दाबण्याचा प्रयत्न केला होता, परंतु मद्रास उच्च न्यायालयाच्या हस्तक्षेपानंतर हा तपास सीबीआयकडे (CBI) सोपवण्यात आला. सीबीआयने सादर केलेले भक्कम पुरावे आणि प्रत्यक्षदर्शींची साक्ष यामुळे आज या पिता-पुत्राला न्याय मिळाला आहे.
हा निकाल पोलीस प्रशासनातील क्रूरतेला आळा घालण्यासाठी एक मोठा धडा मानला जात आहे.
